Yaşlılığa Bir Bakış

Kişi gençlik yıllarını kendinde manevi bir tatmin duygusu bırakacak şekilde yaşamışsa yaşlılık, adeta uygun koşullarda özenilerek en verimli topraklarda yetiştirilmiş bir ağacın olgun, sulu ve lezzetli meyvesi gibidir. Hayat yaşanmış uzun yıllarda kişiye öyle şeyler göstermiştir, öyle deneyimler yaşattırmıştır ki yaşlı kişi artık yaşanılanlardan kolaylıkla dehşete kapılmaz, panik olmaz; hayat onun için sürpriz değildir.

Yaşlı hayatın ona vereceklere nazik bir tevazu ile merhaba diyebilme olgunluğuna ermiş kişidir çünkü. Yaşlı gençlere merhamet nazarıyla bakar. Gençler her ne kadar yaşlı kimseler tarafından anlaşılmadıklarını düşünseler de yaşlı kimse gencin o an içerisinde bulunduğu durumu daha önce tecrübe etmiş hatta gencin henüz görmediği bir sonraki adımı, sırada ne olduğunu da görmüştür. Bu bakımdan yaşlı kişi tecrübelerinden faydalanılması gereken bilge kimsedir. Ancak yaşlılıkta bu söylediğim bilgelik ve mütevazilik halinin oluşması için kişinin buna zemin hazırlayanın dolu, verimli, kişiye doyum ve tatmin hissi verecek bir hayat olduğunu düşünüyorum.

Özellikle çocukların yaşlılarla etkileşimi çok kıymetli buluyorum. Bunun her çocuğun tecrübe etmesi gereken ve kendisi de yetişkin olduğunda ona canlı anılar bırakacak bir temas olduğunu düşünüyorum. Öyle ki yaşlıların çocuklara merhameti birçok gençten hatta bazen çocukların kendi anne babalarından bile daha derin.

Yaşlı kimse bedenen zayıflasa da fikir olarak olgunluğa erdiği artık diğer bireylere önderlik edici vasıflara sahip olduğu bu dönemde gençler tarafından bu yönünün farkında olunmalı ve bu özellikten istifade edilmelidir. Ancak bu noktada bu etkileşim ve istifadeyi tıkayan noktanın yaşlıların ve gençlerin iletişimlerindeki kuşak farkı ve adeta farklı dili konuşuyor olmaları olduğunu düşünüyorum. Hayata dair bunca tecrübeye sahip yaşlılarımızın, henüz onların sahip olgunluğa erişememiş genç bireylere hitap ederken ya da yaklaşırken buna özen göstermelerini rica ediyorum. Bu benim çevremde gözlemlediğim kadarıyla yaşlı kimseler ile kendisinden daha genç bireyler arasında iletişim yolunun kurulabilmesi ve gençlerin yaşlıların tecrübe ve olgunluklarından istifade edebilmesi için önemli bir detay.

Çevremdeki yaşlı kimselerden gözlemlediğim bir başka durum ise yaşlı kimselerin kendilerini adeta eve hapsettiklerinde, açık hava çıkmadıklarında ve fiziksel olarak daha atıl olduklarında hem fiziksel hem de psikolojik olarak kendilerini daha kötü hissettikleri ve yakınmalarının arttığı yönündedir. Yaşlı kimseler açık havada vakit geçirdiklerinde ve yaşamlarını fiziksel olarak aktif olarak sürdürdüklerinde bunun onlara daha iyi geleceğini düşünüyorum.

Ayrıca yaşlı kimselerin zaman zaman yaşlılıktan yakınmaları çevrelerindeki genç bireyleri umutsuzluğa ve karamsarlığa düşürmektedir. Ayrıca gençler ailesindeki ve diğer yakınlarındaki yaşlı kimselerin bu umutsuz hallerine üzülmektedirler. Yaşlılar fiziksel olarak artık yetersizlik kaldıklarını hissettiklerinde bunun da yaşamın bir süreci ve parçası olduğunu düşünmeliler. Oysa ki çocuklar da sebepleri farklı olmakla birlikte bir takım fiziksel yetersizliğe sahipler. Çocuklardan beklenen onların yetersizlikleri ve eksiklikleri dikkate alınarak toplum ve aile içerisinde bir yere sahip olmaları ve bunun gerekliliği olan bazı sorumlulukları yerine getiriyor olmalarıdır. Adeta çocuklar gibi yaşlılar da kendilerini geri çekmemeli ve topluma katılımlarını sürdürmelilerdir. Bu hem yaşlıların kendine bakışlarını ve yaşlılığı algılayışlarına hem de gençlerin onlara ve yaşlılığa bakışlarına etki edecektir.

                                                                                                                                    Psikolog Kevser Ateş